درمان رگهای واریسی و عنکبوتی با اسکلروتراپی: هر آنچه باید بدانید
اسکلروتراپی یک روش پزشکی مؤثر و کمتهاجمی برای درمان رگهای واریسی و رگهای عنکبوتی است. این روش شامل تزریق مستقیم یک محلول به داخل رگ آسیبدیده است که باعث بسته شدن و از بین رفتن آن میشود. با این کار، خون مسیر خود را از طریق رگهای سالم دیگر ادامه میدهد و رگ تخریبشده به تدریج توسط بدن جذب میشود. این تکنیک به ویژه برای واریسهای پیچخورده و با عود مکرر، و همچنین رگهای عنکبوتی، بسیار کارآمد است.
اگر به دنبال مشاوره یا رزرو نوبت در کلینیک درمان واریس دکتر نسم چیتساز هستید، میتوانید با شمارههای 09229337241 تماس بگیرید.
واریس چیست؟
رگهای واریسی، رگهایی هستند که معمولاً به دلیل نقص در دریچههای خود، متورم و بزرگ میشوند. این رگها ممکن است به رنگ آبی درآمده و برجستگیهای پیچخوردهای روی سطح پوست ایجاد کنند.
رگهای عنکبوتی چیست؟
رگهای عنکبوتی بیشتر در زنان ۳۰ تا ۵۰ ساله شایع هستند و علت اصلی آنها تغییرات هورمونی (به ویژه استروژن) و بارداری است. این رگها به شکل الگوهای شبکهای یا دایرهای با رنگ بنفش کمرنگ دیده میشوند و کاملاً بیخطر هستند.
اسکلروتراپی چیست؟
در اسکلروتراپی، یک محلول اسکلروزانت مستقیماً به داخل رگ تزریق میشود. این محلول باعث متورم شدن دیواره رگ شده و در عرض چند هفته تا چند ماه، رگ از بین میرود. این روش به طور مؤثری بیماری واریس و رگهای عنکبوتی را درمان میکند و اغلب برای رگهای واریسی کوچک مورد استفاده قرار میگیرد، اما میتواند برای رگهای بزرگتر نیز به کار رود.
مزایای اسکلروتراپی
اسکلروتراپی دارای مزایای متعددی نسبت به سایر روشهای درمانی است:
- سرپایی بودن: تمام فرآیند درمانی در کلینیک و به صورت سرپایی انجام میشود.
- زمان کوتاه: هر جلسه درمان حدود نیم ساعت طول میکشد.
- بازیابی سریع: بیمار بلافاصله پس از عمل میتواند به فعالیتهای روزمره خود بپردازد، با این حال باید تا یک هفته از فعالیتهای شدید پرهیز کند.
- غیرجراحی: نیازی به جراحی برداشتن ورید نیست و ناراحتی پس از عمل کم است.
- کبودی کمتر: نسبت به سایر عملهای جراحی، کبودی کمتری ایجاد میشود.
- بدون بیهوشی عمومی: نیازی به بیهوشی عمومی نیست و در کلینیک انجام میشود.
- درمان مجدد ساده: درمان مجدد رگهای واریسی آسان است.
- مقرون به صرفه: این روش ارزانتر از جراحی واریس است.
- عدم نیاز به مرخصی: نیازی به مرخصی گرفتن ندارد، مگر برای حضور در جلسات درمانی.
- نتایج دائمی: رگهای درمان شده پس از مدتی به طور کامل ناپدید شده و حتی در سونوگرافی نیز قابل تشخیص نیستند.
اسکلروتراپی برای چه کسانی مناسب است؟
پیش از انجام اسکلروتراپی، یک جلسه مشاوره با متخصص عروق خواهید داشت تا suitability این روش برای شما ارزیابی شود. اگر باردار هستید، معمولاً توصیه میشود تا زمان زاییمان صبر کنید. استفاده از قرصهای ضدبارداری مانعی برای انجام اسکلروتراپی نیست. در صورتی که سابقه لختگی خون داشتهاید، تصمیمگیری برای انجام این عمل به نظر شخصی شما، سلامت عمومی و دلیل لخته شدن خون بستگی دارد.
آماده شدن برای انجام اسکلروتراپی
قبل از عمل، پزشک سوابق پزشکی شما را بررسی کرده و معاینات بالینی لازم را انجام میدهد. همچنین رگهای آسیبدیده را معاینه میکند تا هرگونه اختلال عروق خونی زمینهای را بررسی کند. حتماً موارد زیر را با پزشک در میان بگذارید:
- بارداری: اگر باردار هستید (بیشتر پزشکان توصیه میکنند تا زمان زایمان صبر کنید).
- بیماریهای زمینهای: اگر به بیماریهایی مانند بیماریهای قلبی، سرطان یا اختلالات انعقاد خون دچار هستید.
- داروها و مکملها: در مورد مصرف هرگونه دارو (بدون نسخه و تجویزی) یا مکمل.
- سیگار و قرصهای ضدبارداری: اگر سیگار میکشید یا قرصهای ضدبارداری مصرف میکنید (که احتمال لخته شدن خون را افزایش میدهند).
- آلرژی: در صورت داشتن هرگونه آلرژی.
نحوه انجام اسکلروتراپی
برای نقشهبرداری از مسیر سطحی، محل سوراخ و رگهای عمقی، ابتدا اسکن اولتراسوند داپلکس انجام میشود. رگهایی با عرض بیش از ۵ میلیمتر و رفلاکس مشخص، برای درمان مناسبترند. اسکلروتراپی رگهای سطحی بزرگتر و سوراخ کردن رگها معمولاً با هدایت اولتراسوند انجام میشود.
در بیشتر موارد، محلول نمکی به وسیله سوزنهای ریز مستقیماً در رگ تزریق میشود. ممکن است در این مرحله به مدت یک تا دو دقیقه احساس ناراحتی و گرفتگی خفیفی داشته باشید، به خصوص زمانی که تزریق در رگهای بزرگتر انجام میشود. پس از تزریق، رگ به یک بافت مرده تبدیل شده که در نهایت از بدن دفع میشود.
فرآیند اسکلروتراپی ۱۵ تا ۳۰ دقیقه طول میکشد. تعداد رگهای قابل تزریق در یک جلسه به سایز، محل عروق و وضعیت عمومی بیمار بستگی دارد. این عمل در مطب پزشک توسط متخصص یا جراح انجام میشود و نیازی به بستری شدن ندارد. پس از عمل، توصیه میشود روزانه پیادهروی کنید تا بدن بهتر بتواند رگ را دفع کند.
فوم اسکلروتراپی
درمان معمولاً در اتاق درمان یا اتاق معاینات اولتراسوند انجام میشود. بیمار به راحتی روی تخت دراز میکشد. تزریق باعث ناراحتیهای جزئی میشود و به همین دلیل نیازی به بیهوشی یا استفاده از داروهای آرامبخش نیست. برای درمان رگهای واریسی بزرگ، باید رگ اصلی تغذیهکننده مسدود شود. در روش فوم، تنها نیاز به قرار دادن سوزن در سطح رگ است که با مقدار کمی بیحسی موضعی انجام میشود.
محل سوزن به دقت با تصویربرداری اولتراسوند انتخاب میشود تا تزریق در محل کاملاً درست انجام شود. سپس فوم در حالی که مسیر عبور آن از طریق دستگاه اولتراسوند رهگیری میشود، تزریق میشود. تزریق فوم معمولاً ناراحتی ایجاد نمیکند، اگرچه ممکن است پا پس از آن کمی دردناک شود. رگهای واریسی به دقت مانیتور میشوند تا اطمینان حاصل شود که فوم داخل دیواره رگ قرار گرفته است. معمولاً چند تزریق کوچک انجام میشود تا از پوشش کامل سطح رگ اطمینان حاصل شود. کل درمان بیش از ۲۰ تا ۳۰ دقیقه طول نمیکشد. در نهایت پا محکم بانداژ میشود تا رگها فشرده شوند و خون وارد آنها نشود. بانداژ معمولاً به مدت یک یا دو هفته روی پا قرار داده میشود و پس از آن از جورابهای کشی مخصوص واریس استفاده میشود.
نتایج اسکلروتراپی
- شما میتوانید بلافاصله پس از عمل بایستید و راه بروید. حرکت دادن پاها برای پیشگیری از لخته شدن خون و به حداکثر رساندن نتایج عمل بسیار مهم است.
- به مدت یک تا سه هفته، جوراب مخصوص واریس و بانداژها روی ناحیه تحت درمان باقی میمانند تا فشار لازم بر رگ درمان شده وارد آید.
- بیشتر افراد میتوانند بلافاصله پس از انجام عمل به امور روزمره خود بپردازند.
- باید به مدت دو هفته پس از عمل از تابش نور مستقیم خورشید به محل درمان شده جلوگیری کنید.
خطرات احتمالی و عوارض جانبی
- پس از درمان ممکن است شما به مدت ۲ تا ۴ هفته در پاهای خود احساس ناراحتی کنید.
- کبودی خفیف و برجستگیهایی در پا ایجاد میشود که ممکن است چند هفته ادامه داشته باشد.
- نتیجه نهایی ممکن است چند ماه پس از درمان حاصل شود، که این مدت طولانیتر از زمانی است که از روشهای جراحی برای درمان استفاده میکنید.
سوالات رایج
دوران نقاهت پس از تزریق اسکلروتراپی چگونه است؟
یکی از بهترین نکات مربوط به اسکلروتراپی این است که پس از انجام آن نیازی به استراحت پزشکی نیست و میتوانید بلافاصله به سراغ کارهای روزمره خود بازگردید. حتی پزشکان به بیماران توصیه میکنند که خود را مشغول انجام کارهای عادی کنند تا به بهبودی بهتر کمک شود.
پس از اسکلروتراپی چه اتفاقی میافتد؟
معمولاً پس از تزریق اسکلروتراپی، فرد دچار درد خفیف میشود که میتوان با تیلنول آن را کنترل کرد. تا چند روز پس از درمان، قسمت تزریق شده دچار کبودی و ورم میشود که با استفاده از نوارهای کشدار میتوان شدت درد و ورم را کاهش داد. این کبودی معمولاً پس از ۲ تا ۳ هفته خودبهخود برطرف میشود و مشکلی در راه رفتن ایجاد نمیکند. اکثر بیماران پس از ۲ روز قادر به از سرگیری فعالیتهای عادی خود هستند.
هر جلسه اسکلروتراپی چه مدت طول میکشد؟
معمولاً اکثر افراد دارای چندین رگ عنکبوتی هستند و میتوان در حالی که فرد روی صندلی نشسته است، ۱۵ تا ۲۰ مرحله تزریق را روی قسمتهایی از بدن انجام داد. هر جلسه درمانی حدود ۳۰ دقیقه طول میکشد. پس از درمان، روی محل تزریق بانداژهای استریل قرار داده میشود و سپس دور کل پای فرد نوار کشدار پیچیده میشود. این نوار کشدار به مدت ۲ تا ۳ هفته روی پا میماند و پس از آن با مراجعه به پزشک و ارزیابی وی برداشته میشود.
پس از گذشت چه زمانی از اسکلروتراپی بیمار باید به پزشک مراجعه کند؟
پس از گذشت چند هفته از اسکلروتراپی، باید به مطب پزشک مراجعه کنید تا وی نتایج را بررسی کرده و از نبود عوارض غیرعادی یا جدی ناشی از تزریق اطمینان حاصل کند.
چه زمانی میتوان از اسکلروتراپی استفاده کرد؟
اسکلروتراپی یک روش انتخابی است و هر زمان که فرد بخواهد میتواند آن را انجام دهد. این روش بیش از ۳۰ تا ۶۰ دقیقه طول نمیکشد و حتی میتوان آن را در زمان استراحت ناهار در اداره نیز انجام داد. اسکلروتراپی یک شیوه درمانی سرپایی است و میتوانید پس از اندکی از تزریق، اکثر فعالیتهای خود را از سر بگیرید.
آیا لازم است که پس از اسکلروتراپی انجام برخی از فعالیتها را محدود کرد؟
به شدت توصیه میشود که پس از اسکلروتراپی حتماً پیادهروی کنید، اما باید در ۲ تا ۳ هفته اول از انجام هرگونه فعالیت ورزشی سنگین خودداری کنید.
آیا اسکلروتراپی دردناک است؟
با تزریق محلول اندکی احساس سوزش میکنید، اما این حس سوزش تنها چند ثانیه ادامه دارد. اکثر افراد قادر به تحمل این شیوه درمانی هستند و برای انجام آن نیازی به هیچگونه بیهوشی نیست. بیشتر بیمارانی که از این روش استفاده کردهاند، معتقدند که برخلاف انتظار آنها، اسکلروتراپی درد آنچنانی به همراه ندارد.
اگر رگهای عنکبوتی درمان نشدند چه باید کرد؟
لازم نیست که کار خاصی انجام دهید. در واقع رگهای عنکبوتی رگهای کوچکی هستند که صرفاً از لحاظ ظاهری و زیبایی مشکلساز هستند و هیچگونه خطری برای فرد به همراه ندارند. این رگها هیچگونه لختگی خون، درد یا تورمی به دنبال ندارند و حتی ممکن است فرد نخواهد دست به درمان آنها بزند.
آیا میتوان اسکلروتراپی را بر روی بازو و یا صورت نیز انجام داد؟
اگر رگهای عنکبوتی صورت بسیار آشکار هستند، استفاده از لیزر گزینه بهتری از اسکلروتراپی است.
آیا حذف رگهای عنکبوتی عوارض جانبی به همراه دارد؟
از آنجایی که رگهای عنکبوتی هیچگونه کارایی و عملکردی در بدن ندارند، حذف آنها نیز هیچ عوارضی به همراه نخواهد داشت. تنها دلیل درمان این رگها مربوط به مسائل زیبایی و ظاهر ناخوشایند آنها است.
آیا همه افراد میتوانند تحت اسکلروتراپی قرار بگیرند؟
به جز زنان باردار و شیرده، تقریباً همه افرادی که از وجود رگهای عنکبوتی رنج میبرند میتوانند تحت درمان از طریق اسکلروتراپی قرار بگیرند. سایر موارد منع مصرف شامل افرادی میشود که دارای عفونتهای پوستی، دیابت کنترل نشده، تب، سابقه ترومبوز ورید عمقی، مصرف داروهای ضدانعقاد خون، و آن دسته از بیمارانی است که کورتیکواستروئید مصرف میکنند.
آیا میتوان از اسکلروتراپی برای درمان رگهای واریسی بزرگ نیز استفاده کرد؟
متأسفانه، اسکلروتراپی عموماً برای درمان رگهای سطحی بسیار کوچک در نزدیکی سطح پوست استفاده میشود. استفاده از اسکلروتراپی برای درمان رگهای بزرگ مؤثر نیست و نیاز به مقادیر زیادی از اسکلروزانتها با پتانسیل جذب آن دارد. هنگامی که رگهای بزرگتر تحت درمان اسکلروتراپی قرار میگیرند، نیاز به یک محلول قویتر با حجم به مراتب بالاتر است. معمولاً پس از درمان رگهای بزرگتر باید حداقل به مدت ۲ هفته از جورابهای واریسی استفاده کرد. بهتر است در ماههای زمستان اقدام به درمان رگهای عنکبوتی کرد، زیرا در این فصل از سال به راحتی میتوان جورابهای ساق بلند پوشید.
برای درمان رگهای عنکبوتی به چند جلسه اسکلروتراپی نیاز است؟
تعداد جلسات درمانی در بین افراد متفاوت است، اما معمولاً برای کسب بهترین نتیجه به ۲ تا ۴ جلسه درمان نیاز است. بیمارانی که وضعیت رگهای عنکبوتی آنها خفیف است، انجام ۱ الی ۲ جلسه اسکلروتراپی کفایت میکند. زمانی به تعداد جلسات درمانی بیشتر نیاز است که تعداد رگهای عنکبوتی زیاد باشد و اندازه آنها نیز بزرگ باشد.
هزینه درمان رگهای عنکبوتی به شیوه اسکلروتراپی چقدر است؟
هزینه اسکلروتراپی در بین افراد مختلف، متفاوت است. در واقع هزینه اسکلروتراپی به مقدار محلول اسکلروزانت مصرف شده بستگی دارد. همچنین گاهی لازم است که فرد چندین جلسه تحت درمان قرار گیرد که این خود بر روی هزینه درمان تأثیر میگذارد.